Տավուշի մարզի համայնքներում մեկնարկել է 2026 թվականի մասնակցային բյուջետավորման գործընթացը, որը քաղաքացիներին հնարավորություն է տալիս անմիջականորեն մասնակցել համայնքային բյուջեի մի մասի բաշխմանն ու իրենց համայնքի զարգացմանը վերաբերող որոշումների կայացմանը։

Մասնակցային բյուջետավորումը հանրային քննարկման և որոշումների կայացման մեխանիզմ է, որը հանդիսանում է մասնակցային ժողովրդավարության կարևոր գործիք։ Այն նպաստում է համայնքի բնակիչների և տեղական ինքնակառավարման մարմինների համագործակցությանը՝ թույլ տալով քաղաքացիներին ներգրավվել հանրային ռեսուրսների բաշխման գործընթացում և ազդեցություն ունենալ իրենց կյանքի որակի վրա։

Մասնակցային բյուջետավորումը քաղաքացիների համար իրական հնարավորություն է իրենց ձայնը լսելի դարձնելու և գաղափարները կյանքի կոչելու։ Յուրաքանչյուր ցանկացող կարող է հանդես գալ ծրագիր-առաջարկով կամ մասնակցել քվեարկությանը՝ աջակցելով իր համար առավել կարևոր և օգտակար նախագծի իրականացմանը։

Գործընթացի արդյունավետ իրականացումն ապահովելու նպատակով Իջևան, Դիլիջան, Բերդ և Նոյեմբերյան համայնքներում հաստատվել է մասնակցային բյուջետավորման միջոցառումների իրականացման համապատասխան ժամանակացույցը։

Համայնքի բնակիչները կարող են իրենց առաջարկները ներկայացնել ինչպես էլեկտրոնային եղանակով՝ տվյալ համայնքի պաշտոնական կայքի միջոցով, այնպես էլ թղթային տարբերակով՝ դիմելով համայնքապետարան կամ իրենց բնակավայրի վարչական կենտրոն։ Թղթային հայտերը պետք է ներկայացվեն փակ ծրարով, որի վրա նշվում են առաջարկի հեղինակի անունը, ազգանունը (կամ կազմակերպության անվանումը) և հասցեն։

Ներկայացված բոլոր առաջարկները պետք է համապատասխանեն մասնակցային բյուջետավորման գործընթացով սահմանված չափորոշիչներին, որոնց նպատակն է ապահովել ծրագրերի իրագործելիությունը, հանրային նշանակությունն ու համայնքի զարգացմանը նպաստող բնույթը։

Մասնակցային բյուջետավորման գործընթացը կարևոր քայլ է Տավուշի մարզի համայնքներում քաղաքացիների ակտիվ մասնակցության, թափանցիկ կառավարման և համայնքային կայուն զարգացման ուղղությամբ։

Համայնքային խնդիրների լուծումն ու համայնքի զարգացումը բոլորիս պատասխանատվությունն է։ Դիլիջանցի երիտասարդները հնարավորություն են ստացել կյանքի կոչել իրենց համայնքային նախագծերը՝ «Green Rock» հիմնադրամի Next Gen դրամաշնորհային ծրագրի միջոցով, որը միտված է խթանելու երիտասարդների մասնակցությունը տեղական խնդիրների լուծման գործընթացներին։ 17-ամյա Վահանն առաջարկել էր բարեկարգել Շամախյան թաղամասի խաղահրապարակը։ Նախկինում գրեթե չօգտագործվող այս տարածքը այսօր վերածվել է նոր ու բարեկարգ խաղահրապարակի, որտեղ երեխաները կարող են անվտանգ և հարմարավետ անցկացնել իրենց ժամանակը։

Աջակցել այն գաղափարներին, որոնք ունեն համայնքի վրա դրական ազդեցություն և համահունչ են «Green Rock» հիմնադրամի գործունեության երեք ուղղություններին՝  մշակույթ և արվեստ, շրջակա միջավայրի պահպանություն և համայնքային զարգացում։ Այս սկզբունքով «Green Rock» կանգնեց երիտասարդների կողքին՝ նրանց  գաղափարների իրականացման ճանապարհին:

Համայնքային զարգացմանն միտված ևս մի ծրագիր էլ առաջարկել էր ավագ դպրոցի աշակերտուհի Յանան. Նա QR կոդեր է պատրաստել, որոնք առաջիկայում կտեղադրվեն Դիլիջանի տեսարժան վայրերում։ Կոդերը սկանավորելով՝ մարդիկ կարող են կարդալ տվյալ վայրի մասին և իմանալ ավելին:

«Green Rock» հիմնադրամը կարևորում է երիտասարդների դերը համայնքային կյանքում՝ վստահ լինելով, որ տեղական խնդիրների լուծման լավագույն գաղափարները հաճախ ծնվում են հենց ներսից՝ համայնքում ապրող, սովորող ու ակտիվ երիտասարդների կողմից։ Ծրագրի միջոցով հիմնադրամը տալիս է գործիքներ, հարթակ և աջակցություն, որպեսզի այդ գաղափարները չմնան պարզապես տեսլական, այլ դառնան իրականություն։

Երիտասարդներն են համայնքի զարկերակը, որ իրենց քաղաքացիական դիրքորոշմամբ ու ներգրավմամբ, նոր գաղափարներով պիտի ոտքի կանգնեցնեն իրենց համայնքը, ապահովեն իրենց տուն ու տեղի, իրենց շենի կայուն զարգացումը՝ հուսալի ապագան:

Տավուշում կայացավ երիտասարդական ֆորում, որը կազմակերպել էր «Քաղաքացիական երիտասարդական կենտրոն» հասարակական կազմակերպությունը: Միջոցառման կենտրոնական հատվածը պանելային քննարկում էր՝ հարց ու պատասխանով, որտեղ երիտասարդները կարողացան ուղղակիորեն քննարկել իրենց հետաքրքրող հարցերը և լսել փորձառու մասնագետների կարծիքները:

Ֆորումին մասնակցում էին կրթության, մշակույթի և երիտասարդական կազմակերպությունների ներկայացուցիչներ, ՏԻՄ-երի աշխատակիցներ, դպրոցների և բուհերի ուսանողներ, ինչպես նաև երիտասարդական ՀԿ-ների անդամներ:

Պանելային քննարկման ընթացքում անդրադարձ կատարվեց երիտասարդության քաղաքացիական գիտակցության բարձրացման, համայնքային ներգրավվածության հնարավորությունների, նորարարական ծրագրերի և նախաձեռնությունների զարգացման թեմաներին: Մասնակիցներն ակտիվ կերպով հարցեր էին ուղղում, ստանում հետաքրքիր պատասխաններ և ստանում գաղափարներ համատեղ նախագծերի համար:

Միջոցառման կազմակերպիչները ընդգծեցին, որ նման հանդիպումները կարևոր հարթակ են երիտասարդների գաղափարների փոխանակման և համայնքային կյանքում ակտիվ մասնակցության համար:

Սույն միջոցառումն իրականացվել է «Քաղաքացիական հասարակության հզորացում Արևելյան գործընկերության երկրներում» ծրագրի ներքո գործող «ԵՄ-ն հանուն երիտասարդների․ Երիտասարդների ներգրավում և հզորացում» ծրագրի աջակցությամբ, որը համաֆինանսավորվում է Գերմանիայի կառավարության և Եվրոպական միության կողմից։ Ֆորումը կազմակերպվել է Քաղաքացիական երիտասարդական կենտրոն համայնքային զարգացման ՀԿ-ի կողմից «Youth Voices in Democracy» («Երիտասարդների ձայնը ժողովրդավարության մեջ») ծրագրի շրջանակներում։

Տեսանյութը պատրաստվել է համագործակցության շրջանակում։

Երիտասարդության միջազգային օրվա շրջանակում Տավուշի մարզային փրկարար ծառայության վարչությունը հյուրընկալեց մի խումբ երիտասարդների՝ նրանց հնարավորություն տալով մոտիկից ծանոթանալ փրկարարական գործին։

Այցի առաջին պահից երիտասարդները հայտնվեցին իրական գործողությունների մթնոլորտում. նրանք տեսան, թե ինչպես է ստացվում ահազանգը, ինչպես է կազմավորվում արձագանքման խումբը և ինչ արագությամբ են փրկարարները հասնում դեպքի վայր։

Հանդիպման ընթացքում փրկարարները կիսվեցին իրենց ամենադժվար և հիշարժան դեպքերի պատմություններով՝ ընդգծելով, որ այս մասնագիտությունը մասնագիտական գիտելիքներից զատ պահաջում է նաև կամք և տոկունություն:

Երիտասարդների բազմաթիվ հարցերը վկայում էին նրանց անկեղծ հետաքրքրության մասին՝ թե՛ մասնագիտության, թե՛ ծառայության հանդեպ։ Շատերը խոստովանեցին, որ այցից հետո ավելի հստակ պատկերացրին՝ ինչ մեծ պատասխանատվություն է կրում փրկարարը և ինչպիսի նվիրում է պահանջում այս ճանապարհը։

Փրկարարների ու երիտասարդների հանդիպումն ավարտվում է խորհրդնշական խոստումով՝ Ձեր կողքին՝ կյանքի բոլոր պահերին։

Նոյեմբերյանի Արվեստի դպրոցում օգոստոսի 12-ին տիրում էր երիտասարդական և ստեղծագործական տրամադրություն: Նշվեց Երիտասարդների միջազգային օրը։

Միջոցառմանը բացման խոսքով հանդես եկավ Արվեստի դպրոցի տնօրեն Լենա Մեհրաբյանը՝ ընդգծելով երիտասարդության դերը երկրի ապագայի կերտման, համայնքի զարգացման և մշակութային կյանքի հարստացման գործում։

Օրվա ընթացքում երիտասարդները նկարեցին, մասնակցեցին գորգագործության վարպետության դասին, իսկ համայնքի տաղանդավոր երիտասարդները ներկայացրին իրենց ստեղծագործությունները։

Տոնական միջոցառումը եզրափակեց բանաստեղծուհի Արմենուհի Ծատուրյանի հուզիչ ելույթը, որը սրահը լցրեց արվեստի և ոգեշնչման շնչով։

Լուսանկարները՝ Շաքե Ավագյանի։

«Զբաղվածության և ձեռներեցության SHUTTLE» ծրագիրը բացառիկ հնարավորություն է ընձեռում Իջևան և Դիլիջան խոշորացված համայնքների երիտասարդներին՝ զարգացնելու իրենց մասնագիտական հմտությունները, բարելավելու զբաղվածության հնարավորությունները և ձեռնարկելու սեփական բիզնեսը։

Ծրագրի հիմնական առավելությունները՝

• Անհատական քոուչինգ և մասնագիտացված վերապատրաստում՝ յուրաքանչյուր մասնակցի համար։
• Տևողություն**՝ 5 ամիս, սկսած 2025թ. ապրիլից։
• Հանդիպումների հաճախականություն՝ շաբաթական 2 խմբային հանդիպում, ինչպես նաև անհատական աջակցություն։
• Մասնակցության վճար՝ ծրագիրը ամբողջությամբ անվճար է։

Ովքեր կարող են դիմել՝

Ծրագիրը նախատեսված է Իջևան և Դիլիջան խոշորացված համայնքների բոլոր երիտասարդների համար, ովքեր ցանկանում են՝

• Գտնել աշխատանք կամ դառնալ ավելի մրցունակ աշխատաշուկայում։
• Ձեռք բերել նոր հմտություններ և զարգացնել մասնագիտական ունակությունները։
• Սկսել փոքր բիզնես և դառնալ հաջողակ ձեռներեց։

Ծրագրին մասնակցելու համար անհրաժեշտ է գրանցվել հետևյալ հղումներով՝

• Իջևան համայնքի երիտասարդների համար՝ գրանցման հղում 
• Դիլիջան համայնքի երիտասարդների համար՝ գրանցման հղում 

Միացեք «Զբաղվածության և ձեռներեցության SHUTTLE» ծրագրին և կատարեք առաջին քայլը դեպի ձեր մասնագիտական հաջողությունը։

«Երիտասարդական գաղափարներ» երիտասարդական հասարակական կազմակերպությունը հայտարարում է «Երիտասարդական պատվիրակություն» նախագծի մեկնարկի մասին, որի շրջանակում Դիլիջան համայնքի երիտասարդներին տրվում է հնարավորություն՝ անմիջական ազդեցություն ունենալու և մասնակից լինելու իրենց բնակավայրի զարգացմանը՝ դարձնելով համայնքն ավելի երիտասարդակենտրոն։

Նախագծի շրջանակում իրականացվելու են հետևյալ գործողությունները

• Երիտասարդական պատվիրակության ձևավորում:
• «Երիտասարդական պատվիրակության» կարողությունների զարգացում:
• Համայնքի երիտասարդների կարիքների գնահատում:
• Առաջարկությունների ներկայացում համայնքի ավագանուն:
• «Երիտասարդական պատվիրակության» ինստիտուցիոնալացմանն ուղղված աշխատանք և հուշագիր ՏԻՄ-ի հետ:

Դասընթացները կօգնեն զարգացնել առաջնորդության, հաղորդակցության և բանակցելու հմտությունները` կարիքների գնահատման մեթոդների, քաղաքացիական մասնակցության մեխանիզմներ, ՏԻՄ օրենսդրության շրջանակում։

Կարող եք դիմել, եթե`

• 16-30 տարեկան եք,
• բնակվում եք Դիլիջան համայնքում,
• հետաքրքրված եք համայնքի զարգացմամբ,
• պատասխանատու եք, նախաձեռնող և թիմային աշխատանքի ունակ:

Դիմելու վերջնաժամկետ՝ հունվարի 27, ժամը՝ 18։00-ն։

Հարցերի դեպքում կապ հաստատել youthideas2016@gmail.com էլ. փոստով կամ զանգահարել 055019190:

Դիմելու համար անհրաժեշտ է լրացնել այս հայտարարությանը կից հայտը https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSe5rSDSr5Ts-GBN8zpzQs25XD5ah5l00RS_70vA3xkbQHy9nQ/viewform

«Երիտասարդական գաղափարներ» Երիտասարդական ՀԿ-ի «Երիտասարդական պատվիրակություն» նախաձեռնությունը հանդիսանում է «Քաղաքացիական կրթություն և մասնակցություն» ծրագրի բաղկացուցիչ մասը: Ծրագիրն իրականացվում է «ՓԻ-ԷՅՉ Ինթերնեշնլ» կազմակերպության և նրա ենթադրամաշնորհառուների կողմից՝ ԱՄՆ Միջազգային զարգացման գործակալության (ԱՄՆ ՄԶԳ) ֆինանսական աջակցությամբ: Այն հնարավոր է դարձել Ամերիկայի ժողովրդի առատաձեռն աջակցության շնորհիվ՝ ԱՄՆ ՄԶԳ-ի միջոցով:

Տավուշի մարզում բնակվող սիրելի՛ արցախցիներ,

Այսօր՝ դեկտեմբերի 5-ին, Հայաստանի երիտասարդական կազմակերպությունների միությունը նշում է կամավորների միջազգային օրը, որը հաստատվել է ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի կողմից, և 1985 թվականից նշվում է ամբողջ աշխարհում։ Այսօր բոլոր այն մարդկանց տոնն է, ովքեր իրենց ժամանակն ու էներգիան անշահախնդիր ծառայեցնում են իրենց համայնքներին և կյանքի բարդ իրավիճակներում հայտնված անձանց։

Միությունն իր երախտագիտությունն է հայտնում այն հազարավոր երիտասարդ կամավորներին, ովքեր ներգրավված են թե՛ միության անդամ կազմակերպություններում, թե՛ Հայաստանի տարբեր պետական, համայնքային և ոչ պետական կառույցներում, թե՛ համայնքային աշխատանքներում։ Կամավորների ներդրումն անգնահատելի է հատկապես այն մարտահրավերների համատեքստում, որոնց բախվել է մեր պետությունը վերջին տարիների ընթացքում։

2024 թվականին կամավորները ակտիվ ներգրավվել են Լոռու և Տավուշի մարզերում ջրհեղեղից տուժած բնակավայրերում ջրհեղեղի հետևանքների վերացման աշխատանքներում, շարունակել են աջակցություն տրամադրել Արցախից տեղահանված մեր հայրենակիցներին, իրականացրել են շրջակա միջավայրի պահպանությանն ուղղված մի շարք միջոցառումներ, ինչպես նաև աջակցել են Հայաստանում տեղի ունեցող բազմաթիվ տեղական ու միջազգային համաժողովների, կրթական, մշակութային և մարզական միջոցառումների կազմակերպչական աշխատանքներին։
2023 թվականի հունիսին Հայաստանի խորհրդարանն ընդունեց «Կամավոր աշխատանքի մասին» օրենքը՝ նպատակ ունենալով նպաստել կամավորի ինստիտուտի կայացմանը, այդ թվում՝ հասարակության լայն շերտերի կամավորական գործունեության և կամավոր աշխատանքներում ներգրավելու համար անհրաժեշտ նախապայմաններ ամրագրելուն։
Ցավով արձանագրում ենք, որ օրենքի ընդունումից ի վեր ՀՀ կառավարությունը որևէ էական քայլ չի ձեռնարկել օրենքի կիրարկումն ապահովելու, կամավորի ինստիտուտը կայացնելու և կամավորության մշակույթը խթանելու ուղղությամբ։ Օրենքի 4-րդ գլխի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝ ՀՀ կառավարությունը պարտավոր է մշակել և իրականացնել կամավոր աշխատանքի բնագավառի պետական քաղաքականությունը, խթանել կամավոր աշխատանքը, ապահովել կամավորության մշակույթի զարգացմանն ու տարածմանն ուղղված միջոցառումների մշակումը կամ իրականացումը և կամավոր աշխատանքի սուբյեկտներին տրամադրել տեղեկատվական, մեթոդական կամ խորհրդատվական աջակցություն։ Արձանագրում ենք, որ ՀՀ կառավարությունը 2023-2024 թվականներին չի իրականացրել կամավոր աշխատանքի բնագավառում ՀՀ պետական կառավարման համակարգի՝ օրենքով սահմանված լիազոր մարմնի լիազորությունները։

Օրվա խորհրդից ելնելով՝ կոչ ենք անում ՀՀ կառավարությանը և, մասնավորապես՝ կամավոր աշխատանքի բնագավառում ՀՀ պետական կառավարման համակարգի՝ օրենքով սահմանված լիազոր մարմնին՝ ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարությունը, 2025 թվականի առաջին եռամսյակում քննարկումներ նախաձեռնել Հայաստանի երիտասարդական կազմակերպությունների միության և այլ շահագրգիռ կողմերի հետ՝ կամավոր աշխատանքի զարգացման ազգային ռազմավարության և գործողությունների ծրագրի մշակման շուրջ, ձևավորել ռազմավարության մշակման աշխատանքային խումբ, որը բաղկացած կլինի պետական և ոչ պետական կառույցներից, և մինչև 2025 թվականի ավարտն ընդունել կամավոր աշխատանքի զարգացման ազգային ռազմավարությունն ու գործողությունների ծրագիրը՝ 2026 թվականի պետական բյուջեից միջոցներ հատկացնելով ռազմավարության իրականացմանն ու գնահատմանը։
Կամավոր աշխատանքի զարգացմանն ուղղված քաղաքականության մշակումն ու իրականացումը կենսական են Հայաստանում կամավոր աշխատանքի խթանման, աջակցման և ճանաչման տեսանկյունից։

«Փի-Էյչ Ինթերնեշնլ» կազմակերպությունը ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանատան կողմից հովանավորվող «Անգլերենի ուսումնառություն և երիտասարդների զարգացում» ծրագրի շրջանակում հրավիրում է Դիլիջան, Իջևան, Նոյեմբերյան քաղաքներում և հարակից համայնքներում բնակվող 16-35 տարեկան երիտասարդներին՝ մասնակցելու World Café ձևաչափով արագացված դասընթացների, որոնք ուղղված են աշխատաշուկայի պահանջներին համապատասխանող հմտությունների զարգացմանը։

Դասընթացների շրջանակում մասնակիցներին հնարավորություն կտրվի զարգացնելու կարիերայի առաջխաղացման համար անհրաժեշտ հիմնական հմտություններն ու ռազմավարությունները, ծանոթանալու ԱՄՆ-ում և Եվրոպայում երիտասարդների համար նախատեսված ուսումնական, մշակութային և մասնագիտական վերապատրաստման ծրագրերին և դրանց դիմելու ընթացակարգերին, համոզվելու, թե ինչպես են հաղորդակցման հմտություններն ու հուզական ինտելեկտը նպաստում արդյունավետ աշխատանքային միջավայրի ստեղծմանը, ինչպես նաև զարգացնելու բովանդակությունը քննադատաբար վերլուծելու կարողությունը թվային տեղեկատվության և սոցիալական մեդիայի համատեքստում: